Een reductie van 50 procent van de totale CO2-emissies, door de introductie van waterstof als energiedrager in de transportsector, tot 2050 is haalbaar. Binnen het HyWays project is een roadmap voor de introductie van waterstof als energiedrager ontwikkeld.

Deze European Hydrogen Energy Roadmap is recentelijk door de Europese Commissie omarmd. De introductie van waterstof leidt tot een ontkoppeling van energievraag en energieproductie. Dit heeft een positief effect op de voorzieningszekerheid en schept nieuwe mogelijkheden voor het verder verduurzamen van de transportsector. Alhoewel in de beginfase fors moet worden ge?nvesteerd in het verder ontwikkelen van waterstoftoepassingen en het opbouwen van een infrastructuur, kan waterstof op de langere termijn kosteneffectief worden. De overgang naar een waterstofeconomie is niet vanzelf sprekend. Hiervoor is gerichte korte termijn bevordering in combinatie met een lange termijn stimuleringsbeleid essentieel.

Analyses en acties
HyWays, een Europees onderzoeksproject waarin ECN een prominente rol speelt, is recentelijk afgesloten met een presentatie van de Europese roadmap voor waterstof, een analyse over de mogelijke gevolgen op korte en lange termijn voor de Europese economie, maatschappij en het milieu. De tien landen die aan het project hebben meegewerkt zijn Finland, Frankrijk, Duitsland, Griekenland, Itali?, Nederland, Noorwegen, Polen, Spanje en Groot Brittanni?. In het bijbehorende Actieplan wordt gedetailleerd beschreven via welke beleidsmaatregelen de grootschalige introductie van waterstof mogelijk gemaakt kan worden en de acties die voor de totstandkoming van een waterstofeconomie benodigd zijn. De Europese Commissie onderschrijft de conclusies van de studie.

Waterstof in Europa
Waterstof is geen korte termijn oplossing, maar de optie die op de lange termijn het grootste potentieel biedt. Over de gehele keten levert de inzet van waterstof in brandstofcellen een aanzienlijke effici?ntiewinst op, dat wil zeggen aanzienlijke energiebesparing. Bij de omzetting van waterstof komt alleen waterdamp vrij. Hierdoor zijn zeer sterke emissiereducties mogelijk van niet alleen CO2 maar ook fijn stof. Dit is vooral belangrijk in stedelijke gebieden waar de luchtkwaliteit te wensen over laat.

Voor Harm Jeeninga, ECN-projectleider voor HyWays, is de afsluiting van het project een overwinning. "De belangrijkste winst van het project HyWays is dat een groot aantal partijen, met zeer uiteenlopende belangen, een gemeenschappelijke visie heeft ontwikkeld. Dit is de eerste maar de meest essenti?le stap naar de verwezenlijking van een duurzaam transportsysteem."

De overgang van een op fossiele brandstoffen gebaseerde economie naar een waterstofeconomie, vergt een geleidelijke transitie en een gedegen planning vanaf het begin. De komende periode geeft Europa de kans een voorsprong te nemen op de rest van de wereld, in brandstofceltechnologie en het gebruik ervan in de transportsector. Echter, de eerste stappen moeten nu al gemaakt worden, wil Europa de boot niet missen.

Als eerste moeten de kosten van waterstoftoepassingen sterk dalen. Dit is technisch mogelijk maar vereist wel dat de stap naar grootschalige productie gemaakt wordt. Ten tweede moet tegelijkertijd de benodigde infrastructuur voor waterstof opgezet worden. Uit de analyse van het HyWays project komt naar voren dat het break-even punt, het punt waarop waterstof kan concurreren met gebruikelijke fossiele brandstoffen zoals benzine en diesel, tussen 2025 en 2035 bereikt kan worden.

Verdere studie
Een publiek-private samenwerkingsvorm, bijvoorbeeld in de vorm van een Joint Technology Initiative (JTI), wordt gezien als de meest optimale vorm om op korte termijn te komen tot de noodzakelijke grootschalige inzet van waterstoftoepassingen in demonstratieprojecten. De Europese Commissie heeft recentelijk het voorstel voor het opzetten van een JTI voor Brandstofcellen en Waterstof goedgekeurd. Een consortium van private en publieke partijen zullen in de komende zes jaar het onderzoek bekostigen. De EU zal hier een bedrag van ? 470 miljoen aan bijdragen.

Informatie:
Meer informatie over het HyWays project en rapporten kunt u vinden op de website van HyWays of via de website van de Europese Unie.

Contact:
Harm Jeeninga
ECN Beleidsstudies
Tel. 0224 - 564788
jeeninga@remove-this-part-ecn.nl