Er zijn diverse effectieve opties voor vrachtvervoer over de weg en binnenwateren om de CO2-uitstoot te verminderen en kosten te besparen, blijkt uit literatuurstudie van ECN-onderzoekers. Reducties van CO2-emissies van 20% voor de binnenvaart en 15% voor het vrachtverkeer over de weg worden als reële mogelijkheid gezien.
De uitstoot van CO2 in het verkeer moet worden verminderd. Dit kan onder andere door efficiënter brandstofgebruik in het vrachtverkeer. In het kader van een bredere opdracht van het ministerie van VROM verscheen daarover het ECN-rapport “Kostenefficiëntie van (technische) opties voor zuiniger vrachtverkeer”. Dit geeft op basis van literatuurstudie een overzicht van opties voor emissiereductie. Vooral voor vrachtverkeer over de weg en de binnenwateren, dat vrijwel volledig gebruik maakt van diesel. Aangezien de kosten van transport voor een belangrijk deel worden bepaald door de brandstofkosten staat de transportmarkt open voor brandstofbesparende aanpassingen, mits deze zich voldoende snel terugverdienen. Sander Lensink: “Er bestaat onzekerheid in onze inschatting over het verwachte marktsucces van energiebesparende opties, bijvoorbeeld omdat de praktijk de literatuur al ingehaald kan hebben. De beperkte winstmarges en de grote rol die brandstofkosten spelen in de operationele kosten maakt dat kosteneffectieve verbeteringen soms sneller dan verwacht kunnen worden doorgevoerd in de sector”.
In het rapport is zoveel mogelijk rekening gehouden met deze autonome efficiëntieontwikkelingen. Er worden drie besparingscategorieën onderscheiden.
De eerste categorie: volume- en structuuropties zijn niet in het rapport opgenomen. De tweede categorie betreft logistieke en strategische opties. “Populair gezegd: hoe kan met minder voertuigen meer vracht worden vervoerd”.
De laatste categorie beslaat de operationele en technologische opties die de emissie per kilometer verminderen. Denk aan de overstap naar een brandstof die energetisch en qua CO2-uitstoot voordelen heeft. Bij personenauto’s was dat het overschakelen van benzine op diesel. Voor het vrachtverkeer zou dat nu de overstap van diesel naar andere brandstoffen kunnen zijn die efficiënter zijn, schoner verbranden of tot minder CO2-uitstoot leiden. Aardgas en biobrandstoffen kennen enkele van deze voordelen. Daarnaast valt er energie te besparen door gedragsmatige aanpassingen. Net zoals automobilisten het gas kunnen inhouden als ze een rood stoplicht naderen, zo kan in de binnenvaart rekening gehouden worden met sluisopeningstijden. Met kennis over stroomsnelheid en waterdiepte kan hierdoor voor elk deel van de route de meest efficiënte vaarsnelheid worden gekozen, zodat het totale vaartraject in dezelfde tijd met minder energie kan worden afgelegd.
De praktijksituatie kan belemmerend werken op realisatie van rendabele besparingsopties. Hein de Wilde geeft een voorbeeld: “ De investeringskosten zijn absoluut gezien laag. Nieuwe technologieën verhogen de aanschafprijs vaak maar beperkt. Volgens de gangbare praktijk in de transportsector, moet een energiebesparende investering zichzelf in drie jaar of sneller terugverdienen door uitgespaarde brandstofkosten. De terugverdientijd van de meeste onderzochte opties bedraagt ongeveer drie jaar of langer. De economische prikkel om in zuinige technologie te investeren is daarom vaak beperkt, terwijl er toch veel energie valt te besparen zonder noemenswaardige extra kosten”. Ondanks deze belemmeringen wordt verwacht dat op middellange termijn een flinke besparing op CO2-uitstoot en kosten haalbaar is.
Het rapport “Kostenefficientie van (technische) opties voor zuiniger vrachtverkeer” door ECN onderzoekers Sander Lensink en Hein de Wilde vindt u hier.
Contact:
Sander Lensink.
ECN Beleidsstudies
Tel. 0224 – 568129
lensink@remove-this-part-ecn.nl
