Toekomstig aandeel hernieuwbare energie vereist grote investeringen in Europese elektriciteitsinfrastructuur

Een aanzienlijke toename van het aandeel hernieuwbare energie tot 40-55 procent van de Europese energiemix rond 2050 zal hoge eisen stellen aan de Europese elektriciteitsinfrastructuur. Om aan deze eisen te voldoen, zullen aanzienlijke investeringen gedaan moeten worden in een nieuwe infrastructuur en zal tegelijkertijd de huidige infrastructuur efficiënter moeten worden.

SUSPLAN (acroniem voor Planning for Sustainability) is een door de EU gefinancierd project dat in de afgelopen drie jaar (2008-2011) de behoeften van de energie-infrastructuur heeft geëvalueerd om grootschalige inpassing van hernieuwbare energiebronnen in Europa tot 2050 mogelijk te maken.

Consument als energieproducent
In de afgelopen eeuwen heeft de ontwikkeling van het Europese elektriciteitssysteem plaatsgevonden vanuit het perspectief van de nationale elektriciteitsbedrijven, wat heeft geleid tot nadruk op grote, centrale en conventionele energieopwekking. Investeringsbesluiten over nieuwe energie werden voornamelijk genomen op nationaal niveau. In de toekomst zal de energieproductie juist grotendeels gebaseerd zijn op lokale of regionale hernieuwbare energiebronnen (RES). Daarnaast zullen veel consumenten in de toekomst ook zelf energieproducenten worden en terugleveren aan het netwerk. Deze veranderingen vereisen een geheel andere elektriciteits- en gasinfrastructuur en een ander soort besluitvormingsproces dan we op dit moment hebben. Een gebrek aan infrastructuurcapaciteit is voor veel regio’s in Europa nu al een aanzienlijke hindernis voor verdere toepassing van hernieuwbare energieproductie.

Op basis van een verhaallijnaanpak, met als twee voornaamste drijvende krachten technologieontwikkeling en publieke perceptie ten aanzien van klimaatverandering en milieuproblemen, ontwikkelde, vergeleek en stelde SUSPLAN scenario’s samen met als doel vast te stellen wat de beste ontwikkelingstrajecten zijn voor integratie van RES op regionaal en transnationaal niveau.

Uit een door SUSPLAN uitgevoerd analyse is gebleken dat de penetratie van met name de grootschalige hernieuwbare energie producerende eenheden zoals offshore windparken een grote impact zullen hebben op de toekomstige behoefte aan opwaardering van de elektriciteitsinfrastructuur. Aangezien de meest gunstige windlocaties zich doorgaans in Zuidwest en Noordwest Europa bevinden, zal een aanzienlijk deel van de toekomstige investeringen gespendeerd moeten worden aan het versterken van de elektriciteitscorridors van Zuid- en Noordwest Europa naar Centraal en Oost-Europa. Een andere interessante bevinding is de sterke interactie die plaatsvindt tussen de gas- en elektriciteitsmarkten, wat impliceert dat verschillende ontwikkelingen in RES-aandelen niet alleen de Europese elektriciteitsinfrastructuur, maar ook de Europese gasinfrastructuur zullen beïnvloeden. Deze interactie is nog weinig geanalyseerd in voorgaande studies. 

Conclusies
ECN heeft samen met het voltallige SUSPLAN-consortium geconcludeerd dat de volgende strategieën en acties nodig zijn om een grootschalige integratie van hernieuwbare energie in de Europese energiemarkt mogelijk te maken in de periode tot 2050:

• Ontwikkel algemene lange-termijn (>10 jaar) planningsprocedures voor ontwikkeling van infrastructuur.
• Ontwikkel een beter  kader voor de uitbreiding van een transnationale  infrastructuur.
• Ontwikkel een lange-termijn visie voor offshore windontwikkeling.
• Steun de ontwikkeling van samenhangende netwerkuitbreidingsplannen voor geheel Europa.
• Integreer de planning van het elektriciteits- en gasnetwerk.

Een volledige beschrijving van de consortiumpartners, projectambities en rapportages kunt u vinden op de volgende website : www.susplan.eu. U kunt via deze link de brochure van het project downloaden.

Meer informatie
Karina Veum, senior onderzoeker ECN:  088 515 8208 en veum@remove-this-part-ecn.nl,
of
Florentine de Maar, persvoorlichter ECN: 088 515 4050 en demaar@remove-this-part-ecn.nl

 

---