Koolstofarme ontwikkelingsstrategieën: “bereidwilligheid” verschilt per land

Koolstofarme strategieën (Low-Carbon Development Strategies – LCDS) hebben in de klimaatonderhandelingen de aandacht getrokken als een zacht alternatief voor vrijwillige of verplichte nationale doelstellingen voor broeikasgasemissiereductie, vooral voor ontwikkelingslanden. Een aantal landen zijn begonnen met het opstellen van een LCDS. Een onlangs verschenen studie van het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) onderzoekt twee vragen die te maken hebben met LCDS. Ten eerste, wat zijn de randvoorwaarden voor het ontwikkelen van een effectieve LCDS, en ten tweede wat kan een land doen als hieraan in de praktijk niet volledig wordt voldaan?

Uit de analyse blijkt dat de ideale omstandigheden voor het starten met de ontwikkeling van een LCDS in de praktijk zelden aanwezig zijn en dat er aanzienlijke verschillen zijn in de “bereidwilligheid” van landen om een LCDS te ontwikkelen. Landen die nog niet vergevorderd zijn met de planning van koolstofarme ontwikkelingen kunnen het ontwikkelingsproces voor een LCDS op elk gewenst moment opstarten, omdat het proces gebruikt kan worden voor de opbouw van een gegevensbank, technische en institutionele capaciteit voor interpretatie van de feiten, en bewustzijn en buy-in onder besluitvormers en stakeholders.

In de context van voorbereiding van een koolstofarme ontwikkelingsstrategie heeft bereidwilligheid betrekking op sterktes en zwaktes in drie categorieën: de gegevensbank, analytische en institutionele capaciteit en bewustzijn en betrokkenheid van alle relevante stakeholders. Verschillen in bereidwilligheid en in het proces van strategieontwikkeling zullen bepalen welke uitkomsten op realistische wijze behaald kunnen worden.

Omdat de nationale context en de bereidwilligheid ten aanzien van de ontwikkeling van een LCDS nogal verschilt tussen landen kan het onmogelijk zijn of averechts werken om LCDS als internationaal klimaatbeleidsinstrument (de inhoud, methoden en hulpmiddelen) voor te schrijven, en zou het geen recht doen aan deze variatie onder landen. Een gestandaardiseerde methodologie voor ontwikkeling van een LCDS of beperkingen ten aanzien van de timing van het voorbereidingsproces zouden ineffectief kunnen zijn. In plaats van het specificeren van een doelstelling of het produceren van een document, zou een LCDS een proces moeten faciliteren of leveren dat, afhankelijk van de bereidwilligheid van een ontwikkelingsland, voldoet aan de behoefte aan ontwikkeling en invulling van capaciteits-, kennis- en informatietekorten. 

Steun voor ontwikkeling van een LCDS kan zich richten op individuele bouwstenen of op het proces. Technische assistentie moet steun bieden aan een proces dat zijn eigen tempo heeft en het zou ruimte moeten bieden voor flexibiliteit en het leveren van maatwerk dat aangepast is aan de nationale context en de specifieke verwachtingen over het LCDS-proces. Dit is essentieel, wil een LCDS effectief kunnen bijdragen aan een duurzame (koolstofarme) ontwikkeling en niet slechts een “papieren tijger” produceren.

Klik hier voor het rapport.

---