Slim elektriciteitsnetwerk dichterbij met PowerMatcher

Onderzoekers van het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) hebben met de PowerMatcher een nieuw coördinatiesysteem ontwikkeld waarmee vraag en aanbod van elektriciteit efficiënter op elkaar kunnen worden afgestemd. Dit is een belangrijke bouwsteen voor het slimme elektriciteitsnet van de toekomst. In de verdere ontwikkeling en toepassing van deze technologie gaat ECN samenwerken met de Vlaamse onderzoeksorganisatie VITO. Een samenwerkingsovereenkomst is vandaag door de directies van ECN en VITO getekend.

Om de Europese duurzaamheiddoelstellingen voor 2020 te halen zal het elektriciteitsnetwerk slimmer moeten worden. Onze huidige elektriciteitsinfrastructuur is namelijk niet berekend op de grootschalige introductie van duurzame energiebronnen. Slimme elektriciteitsnetten of smart grids bieden het antwoord. Deze technologie maakt het mogelijk om de variërende energieopbrengst van windmolens en zonne-energie automatisch te balanceren met elektriciteitsverbruikers zoals huishoudelijke apparaten en industriële installaties.

De EU heeft scherpe doelstellingen voor een duurzamer energiebeleid: in 2020 moet de Unie 20% CO2 uitstoot reduceren, 20% van de energie behoefte voorzien uit duurzame bronnen als wind, zon en biomassa, en 20% energiebesparing realiseren. Voor het elektriciteitssysteem betekent dit flink meer elektriciteit uit fluctuerende bronnen: windenergie, zonne-energie en warmte-kracht. Verder zal dit een toename van kleinere gedistribueerde elektriciteitsopwekkers betekenen: teruglevering van particulieren met een kleine windmolen, zonnepanelen op het dak of een microwarmtekrachtcentrale. Deze ingrijpende veranderingen vereisen een herontwerp van onze huidige elektriciteitsinfrastructuur. De oplossing hiervoor is te vinden in slimme energienetten of smart grids. Een smart grid is een netwerk dat traditionele centrale elektriciteitsopwekking probleemloos combineert met zowel gedistribueerde en duurzame elektriciteitsproductie als met verschuifbare belastingen en opslagmogelijkheden.

Meer duurzame energie mogelijk
De PowerMatcher technologie is een toepassing van geavanceerde ICT op het elektriciteitssysteem. Door apparaten in het netwerk uit te rusten met intelligente software kunnen deze automatisch gaan reageren op schommelingen in vraag en aanbod van elektriciteit. Hierdoor kan meer duurzame energie zonder problemen in het systeem worden opgenomen. Bovendien hoeft er geen traditionele, gasgestookte, centrale in reserve gehouden te worden om de toegenomen fluctuaties in het (duurzame) aanbod op te vangen. Naar verwachting zal toepassing van de PowerMatcher technologie ook leiden tot minder verbruik bij de consument door terugkoppeling over zijn afnamepatroon.

In eerste instantie kan met de PowerMatcher de productie van grote windparken afgestemd worden op de vraag van bijvoorbeeld vrieshuizen, die een zekere flexibiliteit hebben in hun vraag naar elektriciteit. Elektriciteitsproductie uit wind is moeilijk accuraat te voorspellen. De PowerMatcher biedt mogelijkheden om de wisselende productie van windturbines te koppelen aan de flexibiliteit van grote vrieshuizen.

VITO-activiteiten in Smart Grids
Het onderzoek van VITO spitst zich toe op zogenaamde slimme energiesystemen voor smart grids: dit omvat alle apparaten voor lokale vraag en opwekking die door middel van intelligente regeling, sturing, interfaces, opslag en systeemintegratie geschikt zijn gemaakt voor een smart grid. VITO heeft niet alleen de kennis in huis van deze technieken, maar gaat ook deze componenten in een eigen ‘smart grid’ met elkaar koppelen en testen. Op die manier wordt expertise opgebouwd die uniek is in Vlaanderen, mee vooraan staat in Europa en nodig is om de technische uitdagingen van de toekomst aan te gaan.
In Vlaanderen nam VITO al samen met de Katholieke Universiteit Leuven het initiatief om met alle betrokken actoren een overleg te starten rond ‘smart grids’. Er zijn concrete plannen voor een grootschalige demonstratie van enkele duizenden aansluitingen samen met de Vlaamse netwerkbeheerders. Als voortrekker van het smart-gridonderzoek in België levert VITO een belangrijke bijdrage aan de succesvolle introductie van de energienetwerken van de toekomst.

Met de samenwerking tussen ECN en VITO krijgt het energieonderzoek en de verdere ontwikkeling van de smart grids een grote stimulans. Ook werken de partijen samen om de technologietoepassingen in de markt te realiseren.

De ontwikkeling en toepassing van de PowerMatcher technologie is uitgevoerd met hulp van financiering van de Europese Unie, en met het programma Energie Onderzoek Subsidie Lange Termijn van SenterNovem.

Voor meer informatie:
Koen Kok 
Senior projectleider commercialisatie PowerMatcher ECN
J.kok@remove-this-part-ecn.nl
Telefoon: +31 224 56 4451

Guy Vekemans
Project developer Smart Grids VITO
guy.vekemans@remove-this-part-vito.be
Telefoon: +32 14 33 58 40

Florentine de Maar
Persvoorlichter ECN
demaar@remove-this-part-ecn.nl
Telefoon: +31 224 56 4050

Kristine Verheyden
Hoofd Externe communicatie Vito
kristine.verheyden@remove-this-part-vito.be
Telefoon: + 32 14 33 55 53

---