ECN trekker van nieuw Europese stikstofcentrum

Titel	:	ECN trekker van nieuw Europese stikstofcentrum
Publicatie datum:	:	september 2004
Trefwoorden:	:	INI, nitrogen, regionaal Europees stikstofcentrum
Zie ook:	:	www.iniforum.org

Reactief stikstof, afkomstig van het gebruik van fossiele brandstoffen en uit de landbouw, veroorzaakt een aantal belangrijke milieuproblemen, zoals klimaatverandering, smog, zure regen en aantasting van de ozonlaag. Om deze complexe problemen op te lossen, is in 2003 het International Nitrogen Initiative (INI) ongericht. Onlangs is ook het regionaal Europees stikstofcentrum van start gegaan waarvan ECN het voorzitterschap op zich neemt.

Menselijke bedrijvigheid verandert in toenemende mate de kringloop van stikstof. Niet alleen door de verbranding van fossiele brandstoffen maar ook door intensieve voedselproductie. Dit reactief stikstof veroorzaakt vele milieuproblemen, zoals smog, zure regen, vermesting, klimaatverandering en aantasting van de ozonlaag. In navolging van de tweede stikstofconferentie in de VS is in 2003 het International Nitrogen Initiative (INI) opgericht, om te zorgen voor duurzame niveau’s van stikstofverbindingen in bodem, water en lucht, terwijl een duurzame voedsel- en energieproductie gewaarborgd blijft. Het Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) is hierin vertegenwoordigd in de wetenschappelijke adviesgroep en het bestuur. Onder INI is ook het regionaal Europees stikstofcentrum in het leven geroepen, waarvan ECN het voorzitterschap op zich neemt. International Nitrogen Initiative (INI) Activiteiten De missie van het Europese stikstofcentrum is om kennis, technologieën en oplossingen te ontwikkelen voor het optimale gebruik en de productie van reactief stikstof in Europa. De doelen van het centrum zijn om de stand van kennis van de stikstofstromen op de verschillende schalen in Europa vast te stellen, de effectiviteit van maatregelen uit het heden en verleden te bepalen. Hiermee kunnen nieuwe, innovatieve, technologieën en maatregelen ontwikkelt worden om kosteneffectief de stikstofproblematiek aan te pakken. Ook kan hiermee de voortgang van het beleid en de verbetering van het milieu geëvalueerd worden. Een van de eerste activiteiten zal de bepaling van de stand van kennis op het gebied van stikstof in Europa zijn, en de gebieden waar onvoldoende kennis is. Vragen die binnen het regionale stikstofcentrum aan de orde komen, zijn: is er een relatie tussen de opname van stikstof door planten en bomen en de opname van CO2 uit de lucht? Wat is de invloed van stikstofuitstoot op de vorming van fijn stof, en hoe beïnvloedt dit de menselijke gezondheid? Wat is het effect van stikstof op de biodiversiteit en de natuurwaarde? Op deze vragen zal in de komende jaren naar een antwoord worden gezocht. Dit levert input voor het ontwikkelen van nieuwe opties om de effecten van een teveel aan stikstof te kunnen bestrijden. Stikstofcyclus in de bodem en de atmosfeer. Bron: De Vliegende Geest Op dit moment wordt in opdracht van het ministerie van VROM, samen met het onderzoeksinstituut Alterra en het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM), gewerkt aan het vaststellen van de Nederlandse stikstofproblematiek in een Europees perspectief. Doel van deze studie is om te bepalen welke invloed Nederlandse stikstofemissies hebben op de stikstofproblematiek in Europa (en andersom). Ook wordt gekeken naar de uitkomsten van het Nederlandse en Europese beleid en wat nieuwe opties zijn om het Nederlandse beleid nog kosteneffectiever te maken. De resultaten van deze studie zullen worden gepresenteerd tijdens de derde Internationale stikstof conferentie die in oktober 2004 zal worden gehouden in Nanjing, China. Vanuit het regionaal Europees centrum is het initiatief gekomen om tijdens deze conferentie de zogenaamde ‘Nanjing Declaration on Nitrogen Management’ te ondertekenen, waarbij het United Nations Environment Programme (UNEP) zich inzet voor de bestrijding van de wereldwijde stikstofproblematiek en zich committeert aan de doelen en activiteiten van INI. Organisatie Vooralsnog is ECN de coördinator van het Europese stikstofcentrum. Aangezien de stikstofproblematiek dermate complex is, vergt het de inzet van een breed scala aan expertise en een multidisciplinaire aanpak. ECN werkt dan ook samen met verschillende andere instituten in Nederland en Europa. Via de opzet van netwerken en onderzoeksprojecten wordt de benodigde kennisvergaard. De netwerken zullen bestaan uit wetenschappers van diverse disciplines, stakeholders en beleidsmakers. Er wordt op dit moment gewerkt aan verschillende voorstellen om consortia te vormen binnen Europa. Deze consortia buigen zich over de wetenschappelijke problemen, via een voorstel aan de European Science Foundation, en de ontwikkeling van modellen en instrumenten om het beleid te ondersteunen, via twee voorstellen aan de EU. Informatie Meer informatie over INI en de regionale centra kunt u vinden op de website van INI, http://www.iniforum.org Contact: Jan Willem Erisman ECN Schoon Fossiel Tel. 0224 – 56 4155 erisman@ecn.nl